Een liberale blik op waterschappen en waterschapsverkiezingen

Martijn Smits

Waterschappen zijn historische Nederlandse bestuursorganen die zorg dragen voor dijken, waterbeheer en zuivering. Oorspronkelijk kwamen landeigenaren samen om gezamenlijke belangen te behartigen, met heemraden als gekozen toezichthouders. In de loop der eeuwen zijn waterschappen gecentraliseerd en genormeerd; sinds de Waterschapswet van 1991 betalen alle inwoners belasting en hebben zij stemrecht bij verkiezingen voor het algemeen bestuur, naast geborgde zetels voor belangengroepen. Hoewel hun taak vitaal is, blijft de opkomst laag en de bekendheid beperkt. Liberalen zien zowel problemen met democratische legitimiteit als kansen: waterveiligheid en -kwaliteit kunnen als grondrecht gelden, waarbij functionele taken los van politiek bestuur gegarandeerd worden.