Een kort ethiek van de markt

Auke Leen

De bijdrage van Auke Leen verdedigt de ethische grondslag van wat Adam Smith het eenvoudige-systeem-van-de-natuurlijke-vrijheid noemt: de vrije markteconomie. Volgens Leen berust dit systeem op vrijwillige ruil, waarbij beide partijen voordeel behalen. Veel kritiek op ‘het kapitalisme’ – zoals uitbuiting, hebzucht of ongelijkheid – miskent volgens hem de economische basisprincipes en verwart universele menselijke eigenschappen met kenmerken van de markt. Centraal staat eigendom als voorwaarde voor keuzevrijheid en morele ontwikkeling. De markt functioneert binnen regels die de overheid vaststelt, vergelijkbaar met een sportwedstrijd. Uitkomsten kunnen ongelijk zijn, maar vormen geen moreel falen: het proces beschermt vrijheid en bevordert beschaving.